Mısır’da Bağımsız Medyaya Yönelik Baskı Artıyor

Mısır’da bağımsız medyaya yönelik baskı tırmanıyor.

Ülkede kalan son eleştirel seslerin bastırılmasına yönelik son dalga, genç gazetecilerin yürüttüğü ve sosyal medyaya dayanan bir doğrulama ve açık kaynak istihbaratı (OSINT) sayfası olan Matsada2sh’ın bütün haber merkezinin şiddet kullanılarak gözaltına alınmasıyla başladı.

Altı kişilik ekip, terör ve yalan haber yaymakla suçlanmadan önce birkaç gün boyunca zorla kaybedildi, yasa dışı biçimde alıkonuldu ve işkence altında sorgulandı. Ekip hâlâ tutuklu yargılanıyor.

Baskı ardından Mısır’ın en önde gelen bağımsız yayın kuruluşlarından Mada Masr’a ve kurucusu ve genel yayın yönetmeni Lina Attalah’a ulaştı. Attalah 11 Kasım’da, iki hafta içinde ikinci kez hâkim karşısına çıkacak; bu kez hapis cezası öngörülen yalan haber yayma suçlamasıyla.

Yeni dava, Attalah’ın 27 Ekim’de mahkûm edilmesinin ardından geliyor. O gün bir mahkeme, adil yargılanma hakkının ihlalleriyle gölgelenen tek bir duruşmada Attalah’ı lisanssız haber sitesi yönetmekten suçlu buldu. Attalah’a azami para cezası olan 3 milyon Mısır lirası (yaklaşık 55 bin ABD doları) verildi; zorla mahkeme salonundan çıkarıldı ve ceza yedi saat sonra ödenene kadar alıkonuldu. Mahkeme ayrıca Mada Masr’ın kapatılmasına ve tüm ekipmanına el konulmasına hükmetti.

Mada Masr’a göre hâkim, Attalah’ın kendi avukatlarından sekizi salonda bulunmasına ve Attalah’ın itiraz etmesine rağmen onu temsil etmesi için bir avukat atadı. Yayın kuruluşu, Attalah’ın itirazının oturum tutanağına geçirilmediğini söylüyor.

Uluslararası Af Örgütü’nün bildirdiğine göre Mada Masr, 2018 ve 2020’de Medya Düzenleme Yüksek Konseyi’ne (Supreme Council for Media Regulation) lisans başvurusunda bulundu ve yanıt alamadı; 2026’da da yeni bir başvuru yaptı.

Mada Masr, 2013’te bağımsız, eleştirel ve araştırmacı bir yayın kuruluşu olarak kuruldu. Sonraki on yıllık faaliyeti boyunca Mada Masr, kamuoyunu Mısır’da ve bölgede olup bitenler hakkında bilgilendirmede kilit bir rol oynadı. İşkence mağdurlarına ve siyasi tutukluların ailelerine söz hakkı verdi, üreme hakları üzerine tartışmaya alan açtı.

Sudan’daki ve Gazze’deki soykırımlara ilişkin haberleri, ihlalleri ortaya çıkardı ve yabancı düşmanı saldırılarla ve güvenlik baskılarıyla karşı karşıya kalan mültecilerin yanında durdu. Yayın kuruluşu ayrıca uzun zamandır teknoloji meseleleriyle ilgilendi ve küresel çoğunluk için özgür ve bağımsız bir interneti savundu.

Gazeteciliğe yönelik bir saldırı

Saldırı, Mısır’ın ve bölgenin tarihinde kritik bir noktada geliyor ve bir insan hakları ya da aktivizm meselesinin ötesine geçiyor. Mısır’da şu anda en az 25 gazeteci cezaevinde.

Mada Masr 30 Ekim Cuma günü Instagram’da bir açıklama yayımlayarak “süregelen bir mücadele”yi ve “bu delilik anında bir yandan birbirimize göz kulak olurken bir yandan da çalışmalarımızı sürdürmenin yasal bir yolunu bulma” çabalarını anlattı. Bir dayanışma dalgası, Mısır’da ve yurt dışında destekçileri harekete geçirdi.

Açıklamada şöyle deniyor: “Bu, gündelik pratiğimizde hakkında yazmak isteyeceğimiz türden bir toplumsal hareket, siyaset yapma biçimi, bir haber merkezinin kendi topluluğuyla bağı. Ama bu kez bu, bizim başımıza geliyordu.” Açıklama şu sözlerle bitiyor: “Öfkeliyiz ama umutluyuz, yorgunuz ama çalışmalarımızın sürmesi gerektiği, Lina’nın ne hapisle ne de para cezasıyla karşılaşması gerektiği, cezaevindeki tüm gazetecilerin özgür olması gerektiği konusunda ısrarlıyız.”

Uluslararası Af Örgütü öncülüğünde hazırlanan ve dünya genelinde kuruluşların imzaladığı ortak bir açıklama, “Lina Attalah’ın mahkûm edilmesini ve mahkemenin ülkenin önde gelen ve geriye kalan son bağımsız haber merkezlerinden birinin kapatılması kararını en güçlü ifadelerle” kınadı. Açıklama, Mısır makamlarını Mada Masr’ın özgürce faaliyet göstermesine izin vermeye çağırdı.

Dayanışma ve gazetecilik

Mada Masr ekibi 26 Ekim’de yayımlanan bir yorum yazısında şunları yazdı: “Belki bugünkü dünyamızın bir özelliği olan ama aynı zamanda bölgede ustalaştığımız bir ustalık olan normallik ve krizin sürüp gitmesi içinde, dünyada Gazze’deki soykırımla yaşamayı öğrenirken, pazardan cumartesiye yayın yapmayı sürdürürken salı günü mahkemeye gideceğiz.”

Şunları da eklediler: “Bir gazeteci olarak gazeteciliğinizin değil de kendi görüntünüzün internetin kaydırma hareketi içinde tekrar tekrar belirdiğini gördüğünüzde, ruhsal olarak dehşete yakın bir şey var. Ama böyle bir anda dayanışma ve gazetecilik olmadan yarın yok.”

Ve: “Yaptığımız gazeteciliğin kendisi için olmadığından bir kez daha güvence buluyoruz. İktidarın bize tepeden bakarak pes etmemizi söylediği bir dünyada anlam kurmaya ve hakikati kapmaya uğraşan az sayıdaki bağımsız sesle birlikte bu, yalnızca küçük bir biz, yani Mada Masr ile ilgili değil, çok daha büyük bir biz ile ilgili.”

Mısır’da işkenceyi, siyasi tutsaklığı ve güvenlik baskılarını belgeleyen gazeteciler, başvuru sahiplerini yıllarca yanıtsız bırakan bir lisans düzeni altında, kendilerini hızlı ve adaletsiz biçimde yargılayan mahkemelerle karşı karşıya.

Gazeteciliğin özgür olması için bu lisans düzeni ve onun Mısır’da ve ötesinde bilgiye erişim, bilgi üretimi ve eleştirel sesler üzerindeki caydırıcı etkileri durdurulmalıdır.

Bu yazı, Global Voices’ın çevrimiçi ifade özgürlüğünü korumaya adanmış projesi Advox’un bir parçasıdır.

Global Voices, 3 Kasım 2026.

Source : https://globalvoices.org/2026/11/03/egypts-crackdown-on-independent-media-reaches-mada-masr-as-editor-faces-trial/