Hindistan’ın Nikobar Adası’na yönelik hamlesi, Çin’in Malakka geçiş yolunu tehdit ediyor
Hindistan ordusu, Andaman Denizi boyunca rakip Çin’in ithal ettiği petrolün %70’inden fazlasının sevk edildiği Malakka Boğazı’na doğru Yeni Delhi’nin en uç noktası olan, ıssız Büyük Nicobar Adası’nda milyarlarca dolarlık bir hava ve deniz üssü inşa ederek Güneydoğu Asya’ya doğru yayılıyor.
Hindistan Başbakanı Narendra Modi, Eylül ayında sosyal medya hesabında gururla; “Stratejik, savunma ve ulusal öneme sahip olan Büyük Nikobar Adası Projesi, bölgeyi, Hint Okyanusu havzasında denizcilik ve hava bağlantılarının önemli bir merkezi hâline dönüştürecektir” ifadelerini kullandı.
Yeni Delhi ve potansiyel olarak Washington da dâhil olmak üzere Hindistan’ın müttefikleri, Çin ile ciddi bir çatışma çıkması durumunda, izole ve daha öce ihmal edilmiş bu adada söz konusu bu devasa projenin tamamlanmasının ardından adanın bulunduğu deniz bölgesinde avantaj elde edebilirler.
İnşaat çalışmaları şimdiden başlamış durumdadır. Hava ve deniz operasyonlarına imkân tanıyacak ilk aşama birkaç yıl içinde hazır olabilir.
Büyük Nikobar, 800 kilometre uzunluğundaki tropikal Nikobar takımadalarında, Yeni Delhi’nin 3.000 kilometre güneydoğusunda yer alan Hindistan’ın en güneydeki adasıdır.
Hong Kong merkezli South China Morning Post, 22 Mayıs’ta; “Tamamlandığında, Büyük Nikobar projesi Hindistan’ın Çin için kritik bir ticaret koridoru olan Malakka Boğazı yakınlarındaki faaliyetleri izlemesine olanak sağlayacaktır” değerlendirmesinde bulundu.
Gazete ayrıca; “Hürmüz ablukasının ortasında, aralarında ülkenin bazı emekli askerlerinin de bulunduğu Hindistan projesinin destekçileri, bunun Yeni Delhi’ye Çin’in tedarik zincirlerini ‘kontrol etme’ veya kesintiye uğratma ve Pekin’in ‘Malakka İkilemi’ni daha da kötüleştirme imkânı sağlayacağını savunuyor” dedi.
Yabancı uzmanlar tarafından yönetilen analiz sitesi China Global South Projects de bu görüşe katılarak 21 Mayıs’ta şu ifadeleri kullandı: “Çinli analistler, Hindistan’ın Nikobar hamlesinin Pekin’in ‘Malakka Hayat Hattı’nı tehdit ettiği konusunda uyarıda bulunuyor.”
“Çinli analistler, projeyi Yeni Delhi’nin Büyük Nikobar’ı, Çin’in en önemli deniz ulaşım hatlarından birinin yakınında ekonomik ve askerî bir ileri karakola dönüştürme girişiminin işareti olarak görüyor; bu da Hindistan’a Malakka Boğazı’nı daha yakından izleme ve bölge genelinde nüfuzunu artırma kapasitesi kazandırıyor.”
Haberde; “Hindistan giderek daha fazla, Çin’in Hint Okyanusu’na ve Güneydoğu Asya deniz yollarına erişimini şekillendirebilecek ve Pekin’in en önemli ekonomik can damarlarından birinin yakınında kaldıraç elde edebilecek bir denizcilik rakibi olarak görülüyor” ifadelerine yer verildi.
Hindistan, savaş uçakları ve ticari uçaklara hizmet verecek Greenfield Uluslararası Havalimanı’nın yapımını tamamladığında, bu tesis Büyük Nikobar Adası’nın doğu kıyısındaki küçük başkent Campbell Bay’de bulunan mevcut küçük havaalanının yerini alacaktır.
Campbell Bay’deki mevcut Hint Deniz Hava Üssü Baaz’a (“Şahin” anlamına gelen Hintçe bir kelime) gelişmiş radar sistemlerinin yerleştirilmesi, Yeni Delhi’ye, aynı zamanda ABD Yedinci Filosu tarafından da kullanılan ekvatoral Malakka Boğazı’nın batı girişinde daha geniş gözetleme kapasitesi sağlayacaktır.
Büyük Nikobar Adası, Malakka Boğazı’nın batı girişinde bulunan Endonezya’ya ait büyük Sumatra Adası’nın yalnızca 175 kilometre kuzeybatısında, batı Malezya, Singapur ve güneybatı Tayland’ın yakınındadır.
Andaman Denizi ve daha geniş Hint Okyanusu’na açılan bu boğaz, İran savaşı ve Hürmüz Boğazı ablukasının dar deniz ulaşım yollarını kırılgan boğaz noktalarına dönüştürmesiyle birlikte, değişken bir jeopolitik satranç tahtasında daha fazla dikkat çekmeye başlamıştır.
Hindistan ayrıca adanın güneyindeki Galathea Körfezi’nde, Çin’in Orta Doğu’dan ithal ettiği petrolün yaklaşık %70’inin buradan Malakka Boğazı’na ve oradan da Çin’in doğu kıyılarına ulaştığı Andaman Denizi’ne açılan devasa bir derin su limanı inşa ediyor.
Galathea Körfezi’ndeki Uluslararası Konteyner Aktarma Terminali’nin, Hindistan’ın Bombay (Mumbai) kentindeki batı kıyısı tesislerini gölgede bırakabilecek ölçekte, ülkenin en büyük limanı olması planlanmaktadır.
Büyük Nikobar Adası’nın vali yardımcısı Kumar Joshi; “Bu liman, tüm Hint-Pasifik bölgesinin konteyner taşımacılığı merkezi olma konusunda rekabet edebilir” dedi.
Singapur, Malezya ve Sri Lanka’daki uluslararası liman tesislerine benzer şekilde, büyük gemilerin Güneydoğu Asya’daki yakın limanlara sefer yapan daha küçük gemilere yük boşaltmasına veya yük almasına olanak tanıyarak kargoların yeniden yönlendirilmesi ve aktarma işlemleri için kullanılacaktır.
Hindistan’ın kendi aktarma faaliyetleri de, gemileri diğer gemilere yük aktarırken kullandığı üç yabancı limana ücret ve vergi ödemek zorunda kalmayacağı için daha düşük maliyetli olacaktır. Joshi, Ekim ayında yaptığı açıklamada, daha kuzeydeki Andaman Adaları ile birlikte Büyük Nikobar Adası’nın “Hindistan’ın Güneydoğu Asya’ya ve küresel Mavi Ekonomi’ye açılan kapısı hâline geldiğini” söyledi.
İnşaat aşamalı olarak yürütülüyor; ilk açılışın 2028 yılında yapılması ve sonraki 20 yıl boyunca genişleme çalışmalarının sürdürülmesi planlanıyor. Yeni Delhi ayrıca, Malakka Boğazı ve yakınındaki Andaman Denizi’nden geçen uluslararası gemilere yakıt ikmali, bakım-onarım, depolama ve diğer ticari hizmetler sunarak gelir elde etmeyi de umuyor.
Uluslararası yolcuların Büyük Nikobar’a hava yoluyla veya kruvaziyer gemileriyle ulaşmaya başlamasıyla birlikte turizm sektörünün de önemli bir ivme kazanması öngörülüyor.
Adada, başkentten daha büyük ve tesisleri işletmek üzere anakaradan getirilecek yarım milyondan fazla Hintlinin iskân edileceği yeni bir kasabayı da içerecek olan devasa proje için enerji sağlayacak yeni bir enerji santrali yapım aşamasındadır. Bu girişimin destekçileri, adanın yüzyılın ortalarına doğru Hindistan’ın Hong Kong’u hâline gelebileceğini savunuyor.
Bununla birlikte, dünyadaki en izole ve dış dünyayla en az temas kurmuş topluluklardan biri olan yaklaşık 300 kişilik Şompen kabilesinin de bulunduğu adanın yaklaşık 1.200 sakininin büyük bölümü, yağmur ormanlarında avlanarak ve toplayıcılık yaparak yaşamlarını sürdürmektedir.
Yerli halklar için mücadele eden İngiliz Survival International adlı bir grup, Yeni Delhi’ye gönderdiği dilekçede, “Soykırım suçu konusunda uzmanlaşmış akademisyenler olarak, Hindistan’ın Büyük Nikobar Adası’ndaki yerli Şompen halkının, adalarını ‘Hindistan’ın Hong Kong’u’na dönüştürme planı hayata geçirilirse soykırıma uğrayacağından duyduğumuz büyük endişeyi dile getirmek için yazıyoruz” dedi.
Dilekçede ayrıca; “Şompen halkı, Büyük Nikobar Adası’nın zengin doğal çevresiyle büyük ölçüde dış dünyayla temas kurmaksızın, yüzlerce, hatta belki binlerce yıldır uyum içinde yaşamaktadır” denildi.
Dilekçe, aralarında önde gelen Amerikan ve İngiliz uzmanların da bulunduğu 39 soykırım ve Holokost araştırmacısı tarafından imzalandı.
Çevreciler ise genişletilen askerî tesislerin neden olabileceği zehirli kimyasal kirlilik, ekosistemlerin bozulması, sızıntılar ve yoğun deniz taşımacılığının nesli tehlike altındaki kara ve deniz canlıları üzerindeki tehditleri ile diğer olası tahribatlar konusunda uyarılarda bulunuyor.
Endişeli jeologların, deniz altında meydana gelebilecek bir depremin adayı sular altında bırakabilecek bir tsunamiyi tetikleme ihtimalini belgelediklerine ilişkin haberler yapılıyor.
Büyük Nikobar Adası; neredeyse tamamı kalın, nispeten keşfedilmemiş ormanlarla kaplı yaklaşık 910 kilometrekarelik bir alana sahip ve zarif lagünler ile balık bakımından zengin mercan resifleriyle süslenmiştir.
Başbakan Modi, tahminen 9 milyar dolarlık maliyet ve olası çevresel risklere ilişkin eleştirileri yatıştırmayı umarak, Eylül ayında Birlik Bakanı Bhupender Yadav’ın kendisine yaptığı iyimser sunumun ardından, projenin “ekonomi ile ekolojinin birbirini tamamladığının en önemli örneklerinden biri” olduğunu söyledi.
Hindistan’ın Ulusal Yeşil Mahkemesi olarak bilinen çevre mahkemesi, 2023 yılında projenin geliştirilmesi lehine karar vererek, “projenin sadece adanın ve stratejik konumdaki çevre bölgelerinin ekonomik kalkınması için değil, aynı zamanda savunma ve ulusal güvenlik için de büyük önem taşıdığını” belirledi.
Mahkeme ayrıca; “Bu bölge, Çin’in ‘İnci Dizisi’ stratejisi kapsamında yer almaktadır ve Hindistan yetkilileri bu stratejiye karşı ‘Doğuya Yönel’ politikası çerçevesinde önlem almaya çalışmaktadır” dedi.
İnci Dizisi, Çin’in Yeni Delhi, Washington ve diğerlerini endişelendiren; Sri Lanka, Pakistan, Doğu Afrika ve diğer yerlerde halihazırda kurduğu ve giderek artan sayıdaki yabancı deniz limanını ifade etmektedir.
Hindistan’ın Doğuya Yönel Politikası, Yeni Delhi’nin son dönemde mali sıkıntı içindeki Güney Asya’daki komşularıyla ilişkilerine öncelik vermek yerine, refah seviyesi yüksek Güneydoğu Asya ile ticari, askeri ve diplomatik ilişkilerini güçlendirme çabalarını ifade etmektedir.
*Richard S. Ehrlich, 1978 yılından bu yana Asya’dan haber yapan Bangkok merkezli Amerikalı bir dış haberler muhabiri olup, Columbia Üniversitesi’nin Dış Muhabirler Ödülü’nün sahibidir.
Kaynak: https://asiatimes.com/2026/06/indias-nicobar-island-push-threatens-chinas-malacca-lifeline/
Tercüme: Ali Karakuş